Kapat

Mithat Cemal Kuntay (Hayatı)

Anasayfa
-----SANAT KÜTÜPHANESİ----- Mithat Cemal Kuntay (Hayatı)

1885’te İstanbul’da doğdu. 1956’da İstanbul’da yaşamını yitirdi. Tek romanı “Üç İstanbul”la büyük başarı kazandı. Vefa İdadisi’ni ve Mektebi Hukuku bitirdi. Doktora sınavını verdikten sonra Hukuk Mektebi’nde idare hukuku asistanlığı yaptı. Adliye Nezareti Özel Kalemi’ne girerek müdürlüğe kadar yükseldi. Birinci Hukuk Mahkemesi üyeliğinden sonra Beyoğlu Dördüncü Noteri oldu. 1956’da İstanbul’da ölümüne kadar bu görevi sürdürdü.

(1885, İstanbul – 30 Mart 1956, İstanbul), II. Türk yazar, şair ve hukukçu. Meşrutiyet, İttihat ve Terakki ile Mütareke yıllarının İstanbul’unu anlatan Üç İstanbul adlı romanı, hamasi düşünceler işleyen eserleri ve biyografi yazarlığı yönüyle de tanınan yazarımız.

1885 yılında İstanbul’da dünyaya gelen Mithat Cemal, Ailesi şimdi Arnavutluk sınırları içerisinde kalan İşkodra’dan gelen bir ailenin oğludur. Babası Selim Sırrı Bey’dir. Anne tarafı ise yine Rumeli göçmendir. Annesi Tırhala Kasabası’ndan Samiye Hanım’dır. [1]

Ondaki milliyetçilik ve vatanperverlik düşünceleri, Annesinin okuduğu Namık Kemal’in Cezmi adlı eseri sayesinde olmuştu. Yazar anılarında çocukluk yıllarında annesinden dinlediği Cezmi’nin etkisinde kaldığını ifade edecektir.

Orta öğrenimini Aksaray’daki Mekteb-i Osmaniye Rüştiye’sinde tamamladı. Saint Joseph Lisesi’nde başladığı lise öğrenimini altı ay sonra terk ederek Vefa Lisesi’ne giderek tamamladı. Lisedeki ilk yıllarında o sıralarda Ziraat Nezareti (Tarım Bakanlığı) emrinde veteriner olarak çalışmakta olan[2] Mehmet Akif Ersoy ile tanıştı. Ondan on iki yaş küçük olmasına rağmen Mehmet Akif Ersoy’un kişiliğinden çok etkilenmişti. Bu tanışma, onun sanatını ve düşüncelerini etkileyecekti.  Mehmet Akif’in de Kuntay’a çok saygı duyduğu bir şiirini onu adına ithaf etmiş olmasından anlaşılmaktadır. Mehmet Akif II. Meşrutiyet’ten sonra yazdığı İstibdat adlı şiirini Mithat Cemal’e ithaf etmişti. Çünkü Mithat Cemal Kuntay 1906’ yıllında Padişaha jurnal edildiği için bir süre tutuklu kalmıştı.

Mithat Cemal Kuntay’ın ilk şiirleri Mekteb-i Sultani de öğrenci iken yazdığı şiirlerdi. İlk Şiirlerini de bu yıllarda yayımlamıştı. Yayımlanan ilk şiiri olan Çırçır Suyunda adlı şiiri 1901 yılında Malumat Dergisinde çıktı. [3] Aynı dönemde ilk şiirlerini dergi ve gazetelerde yayımladı. Mehmet Akif ile tanışmasında ve ona hayran olmasındaki asıl sebep aslında şiire olan tutkusuydu. Onunla tanışmasından sonra şiire daha da bir sarılmıştı. Mehmet Akif ile kurdukları dostlukları nedeniyle onunla birlikte yazdığı   ‘Elhamra’ adlı şiiri ve ‘Acem Şahına’ adlı manzumeyi Resimli Kitap’ta yayımladı. [4]Acem Şahı, şair olarak ününü arttırmış onu edebiyat dünyasına tanıtmıştı.

İdare-i Hukuk Mektebini sınavla kazanarak bu okula devam etmeye başladı.  Girdiği Mekteb-i Hukuk’tan birincilikle mezun oldu. 1908 yılında İdare Hukuk hocası Hakkı Paşa’nın yardımcısı ve asistanı oldu. Bu eğitimini tamamladıktan sonra ülkenin ilk Hukuk Doktoru unvanını aldı.[5] [6]17 yaşındayken babasını kaybedince 10 kişilik ailesinin geçim yükünü üstüne almak zorunda kalmıştı.  Bu yüzden öğrencilik yıllarında gazetecilik, özel öğretmenlik, daha sonra da avukatlık yaparak ailesine bakmak zorunda kalmıştı. [7]

Bir müddet sonra imtihanla Adliye Nezaretinde işe girdi. Adliye Nezareti Hususi Kaleminde kâtip olarak çalışmaya başlamıştı. [8] Bu görevinde yükselerek Müdür Yardımcılığına yükseldi. Birinci Hukuk Mahkemesi üyeliğinde bulundu. Kısa bir süre Birinci Hukuk Mahkemesi üyesi olarak yargıçlık yapmaya başlamıştı.

I. Dünya Savaşı sırasında hükümet Çanakkale Cephesi’ne 40 kadar şair göndermişti Bu kırk kişinin içinde Mithat Cemal de vardı.[9] Savaş yıllarında çıkartılan Harp Mecmuası’nda Çanakkale Cephesi’nde gördüğü izlenimleri dile getiren hamasi şiirleri yayımlanmıştı.  Milli Mücadele yıllarında da hamaset konulu şiirler yazmayı sürdüren Mithat Cemal bu alanda ülkenin en tanınmış şairlerinden bir oldu.

30 Ağustos Zaferi’nden sonra yazdığı ‘Vatan Hisleri’ adlı şiirinin son iki mısrası TBMM’de Mustafa Kemal tarafından kürsüde okunmuştu. Bu hadise onun ününü arttırmış ve dikkatlerin üzerine çekilmesine sebep olmuştu.

“Ölmez bu vatan farz-ı muhal ölse de hattâ
Çekmez kürenin sırtı bu tâbât-ı cesîmi

(Ölmez bu vatan varsayalım ölse bile / Çekmez dünyanın bedeni bu kocaman tabutu). Bu olay, ününü birden bire arttırmıştı.  [10]

Mithat Cemal, 1923 yılında noterliğe başladı. Beyoğlu 4. noterliğine tayin edildi ve 1956 yılında yaşamını yitirinceye kadar noterliği sürdürdü; Türkiye’nin en uzun süre noterlik yapan hukukçusu unvanını aldı. Bu görevi esansında da edebiyattan alakasını kesmemiş Üç

İstanbul adlı romanını 1938 yılında yayılmamış, , Namık Kemal ve Mehmet Akif Ersoy’un monografileri hazırlayıp bastırmıştır.

1950 seçimlerinde CHP listesinden Çorum milletvekili adayı olduysa da seçilemedi.[11] [12]
Hicaz Valisi Ahmet Ratip Paşa’nın torunlarından Naile Hanım ile evlenen Kuntay, çok sevdiği eşini genç yaşta yitirdikten sonra tekrar evlenmedi. Naile Hanım ile evliliğinden Vedad isimli tek bir oğlu ve Lale isimli tek bir kız torunu oldu. [13]Akciğer kanseri nedeniyle 30 Mart 1956 günü İstanbul’da hayatını kaybetti. Kabri Karacaahmet Mezarlığı’ndadır.

Tiyatro oyunları
Kemal (1912), 4 perdelik manzum piyes
28 Kanunuevvel (1918), Çanakkale hakkında oyun
Antoloji Kitabı
Nefaisi Edebiye (1913)

Roman
Üç İstanbul (1938)

Biyografi

Mehmed Âkif-Hayatı, Seciyesi, Sanatı (1939)
İstiklâl Şairi Mehmed Âkif (1944)
Namık Kemal :Devrin Olayları ve İnsanları Arasında (1.cilt 1944; 2. cilt, Kısım I, 1949; 2.cilt, Kısım II, 1956),
İlkler ve Ötekiler (1944)
Sarıklı İhtilalci Ali Suavi (1946)
Mehmed Âkif: Hayatı, Sanatı, Şiirleri, Seciyesi, Seçme Şiirleri (1948)

Şiir

Türk’ün Şehnamesi (1945. 1971 yılında ikinci defa basıldı.)
İnceleme ve araştırma
Hitabet ve Münazara Dersleri (1913)
İftira-yı Taassub (1913),
Hitabet Dersleri (1914)
Edebiyat Defteri (1915)
Basılmamış çalışması:
Tevfik Fikret

KAYNAKÇA

[1] “Bbilgi.com Midhat Cemal Kuntay maddesi” (Türkçe) (HTM). Erişim tarihi: 19 Aralık 2008, Cuma.
[2]  Şahamettin Kuzucular, mehmet_akif_ersoy_hayati_ve_edebi_kisiligi..edebiyadvesanatakademisi.com/edebiyad/1122- html bmehmet_akif_ersoy_hayati_ve_edebi_kisiligi..edebiyadvesanatakademisi.com/edebiyad/
[3]Dr Aslan Tekin Edebiyatımızda İsimler, Elips Yayınları, Ank, 2005, Shf 345
[4] http://tr.wikipedia.org/wiki/Mithat_Cemal_Kuntay
[5] Dr Aslan Tekin Edebiyatımızda İsimler, Elips Yayınları, Ank, 2005, Shf 345
[6] http://tr.wikipedia.org/wiki/Mithat_Cemal_Kuntay
[7] “Ipucu.gen.tr Mithat Cemal Kuntay maddesi” (Türkçe) (HTM). Erişim tarihi: 19 Aralık 2008, Cuma.
[8] Dr Aslan Tekin Edebiyatımızda İsimler, Elips Yayınları, Ank, 2005, Shf 345
[9] Kulturtv.com.tr Mithat Cemal Kuntay maddesi” (Türkçe) (HTM). Erişim tarihi: 19 Aralık 2008, Cuma.
[10] Kulturtv.com.tr Mithat Cemal Kuntay maddesi” (Türkçe) (HTM). Erişim tarihi: 19 Aralık 2008, Cuma.
[11] Eskieserler.com Mithat Cemal Kuntay safyası” (Türkçe) (HTM). Erişim tarihi: 19 Aralık 2008, Cuma.
[12] http://tr.wikipedia.org/wiki/Mithat_Cemal_Kuntay
[13] http://tr.wikipedia.org/wiki/Mithat_Cemal_Kuntay

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir